Kümülatif Vergi Matrahı
Yıl içerisinde yeni işe giren bir çalışanın önceki iş yerindeki vergi matrahı yeni iş yerine devredilmelidir. Vergi dilimi her yeni işverende bu kümülatif vergi matrahı üzerinden hesaplanır.
SGK tavan, kıdem tavanı, ihbar süreleri, fazla mesai ve izin haklarına dair 59 kritik bilgi. Güncel, sade, doğru.
Yıl içerisinde yeni işe giren bir çalışanın önceki iş yerindeki vergi matrahı yeni iş yerine devredilmelidir. Vergi dilimi her yeni işverende bu kümülatif vergi matrahı üzerinden hesaplanır.
SGK primine esas kazancın bir üst sınırı (tavanı) vardır ve bu sınır brüt asgari ücretin 9 katıdır (2026). Bu tutarın üzerindeki kazançlardan SGK primi kesilmez.
2022'den bu yana tüm çalışanların maaşlarının asgari ücrete isabet eden kısmı gelir ve damga vergisinden muaftır.
Engelli çalışanı olan işverenler, dereceye göre değişen tutarlarda gelir vergisi indirimi uygulayarak işveren maliyetini düşürebilir. Ayrıca çalışan, vergi dairesinden alacağı "engelli indirim yazısı" ile gelir vergisi indirimi sayesinde net maaşını artırabilir.
Çalışanın kendisi, eşi ve çocukları için ödediği hayat ve sağlık sigortası primleri, brüt ücretin %15'ini aşmamak kaydıyla vergi matrahından düşülebilir.
45 yaş altı çalışanların zorunlu BES kesintisi brüt maaşın %3'üdür; ancak çalışan 2 ay içinde cayma hakkını kullanabilir.
Maktu (aylık) çalışan ve istirahatli (raporlu) olan bir işçinin ilk iki gün primlerini işveren kesemez. Günlük, saatlik veya parça başı çalışan işçinin ilk iki gün istirahat raporlarından SGK primi ve ücretinden kesinti yapılabilir. SGK 3. günden itibaren ödeme yapar.
10'dan az çalışanı olan iş yerleri, eksik gün nedenlerini kanıtlayan belgeleri SGK'ya bildirmek zorundadır.
Yurtdışında çalışan Türk vatandaşlarının borçlanarak emekli olabildiğini, ancak bu primlerin "Bağ-Kur" statüsünde sayılır.
Devletin işverenlere sağladığı asgari ücret desteği, doğrudan ödeme yerine işverenin SGK borçlarından mahsup edilir.
SGK tarafından iş göremezlik ödeneği alabilmek için 1 yıl içinde en az 90 gün prim yatmış olması gereklidir. İş kazalarında 1. günden itibaren ödeme yapılır.
İş kazasının, kazadan sonraki 3 iş günü içinde SGK'ya bildirilmesi zorunludur.
İşveren tarafından ödenen özel sağlık sigortası primlerinin, brüt asgari ücretin %30'una kadar olan kısmı SGK matrahından istisna tutulur.
Kıdem tazminatı sadece çıplak maaş üzerinden değil; yol, yemek, ikramiye gibi süreklilik arz eden tüm yardımların dahil olduğu "giydirilmiş brüt" üzerinden hesaplanır.
Maaşınız ne kadar yüksek olursa olsun, kıdem tazminatı her yıl açıklanan "tazminat tavanı" tutarını geçemez. 2026 ilk yarısı için bu tutar 64.948,77 TL'dir.
Kıdem tazminatından sadece damga vergisi kesilirken, ihbar tazminatından hem gelir vergisi hem damga vergisi kesilir.
İhbar ve kıdem tazminatı ödemelerinden SGK primi kesilmez.
Kadın çalışanlar, evlendiği tarihten itibaren 1 yıl içinde istifa ederlerse kıdem tazminatına hak kazanırlar.
Muvazzaf askerlik hizmeti nedeniyle işten ayrılan erkek çalışanlar kıdem tazminatlarını alabilirler; ayrıca askerlik dönüşü işsizlik maaşına hak kazanırlar.
Çalışanın vefatı halinde birikmiş kıdem tazminatı yasal varislerine ödenir.
6 aya kadar kıdemde 2 hafta, 1,5 yıla kadar 4 hafta, 3 yıla kadar 6 hafta, 3 yıldan fazla kıdemde 8 hafta ihbar süresine uyulması veya karşılığı olan tazminatın ödenmesi zorunludur.
İş güvencesi kapsamında olmayan (30'dan az çalışanı olan) yerlerde, işten çıkarılan çalışanın 3 katı tutarında "kötüniyet tazminatı" davası açabilir.
İkale sözleşmesi ile ödenen ek tazminatlar (iş kaybı tazminatı vb.) gelir vergisinden istisna tutulur (kıdem tazminatı tavanına kadar).
İşten ayrılış tarihinden itibaren en az 1 ay geçmeden imzalanan ibranamelerin hukuken geçersiz sayılır.
Kanuni çalışma süresi haftalık 45 saattir; aksi sözleşmede belirtilmedikçe bu süre haftanın günlerine eşit bölünür.
Gece çalışmaları (20:00–06:00 arası) günde 7,5 saati geçemez. Turizm, Özel Güvenlik ve Sağlık sektörleri bu sınırın dışındadır.
4 saat ve daha kısa çalışmalarda 15 dakika; 4 saatten 7,5 saate kadar çalışmalarda 30 dakika; 7,5 saatten fazla çalışmalarda en az 1 saat ara dinlenmesi verilmesi zorunludur ve bu süre çalışma süresinden sayılmaz.
İşverenlerin her yıl başında çalışanlardan fazla çalışma onayı alması zorunluluğu kaldırılmıştır; sözleşmede hüküm olması yeterlidir.
Yılda 270 saatten fazla mesai yaptırmak, çalışana iş sözleşmesini haklı nedenle feshetme ve kıdem tazminatı alma hakkı verebilir.
Fazla mesai süresi hesaplanırken, bu süre içinde verilen ara dinlenmelerinin mesai süresinden düşülmesi gereklidir.
Zorunlu nedenlerle işin durması halinde işveren 4 ay içinde telafi çalışması yaptırabilir ve bu çalışmalar fazla mesai sayılmaz.
İhbar süresi içinde çalışanın günde en az 2 saat ücretli "yeni iş arama izni" vardır.
Çalışan isterse iş arama izinlerini birleştirerek ihbar süresinin sonunda toplu olarak kullanabilir.
Yıllık izin hakkı için aynı iş yerinde (deneme süresi dahil) en az 1 yıl çalışmış olmak gerekir.
Yıllık ücretli izin süreleri hesaplanırken, izin süresine rastlayan hafta tatili (Pazar) ve genel tatil günleri izin süresinden sayılmaz.
Yıllık iznin bir bölümü 10 günden az olmamak üzere, tarafların anlaşmasıyla bölünebilir.
Evlilikte 3 gün, evlat edinmede 3 gün, ölümde 3 gün, babalıkta ise 5 gün ücretli mazeret izni verilmesi kanuni bir haktır.
Kadın çalışanlara bir yaşından küçük çocuklarını emzirmeleri için günde toplam 1,5 saat süt izni verilir ve bu süre çalışma süresinden sayılır.
Yıllık iznini iş yerinin bulunduğu şehir dışında geçirecek çalışana, belgelemesi şartıyla 4 güne kadar ücretsiz yol izni verilmesi zorunludur.
İş sözleşmesi feshedildiğinde, çalışanın hak edip kullanmadığı yıllık izin sürelerinin ücreti, fesih tarihindeki son brüt ücreti üzerinden nakden ödenmesi zorunludur.
Part-time çalışanların kıdem süreleri hesaplanırken, işe giriş ve çıkış tarihleri arasındaki tüm süre (çalışılan günler değil) dikkate alınır.
Günlük yemek bedelinin devletçe belirlenen istisna tutarı, hem gelir vergisinden hem de SGK priminden muaftır.
Ramazan kolisi veya hediye çeki gibi "ayni" (mal olarak) yapılan yardımlardan SGK primi kesilmez.
İşveren tarafından sağlanan servis hizmeti çalışan için vergiye tabi olmayan bir menfaattir.
Düzenli ödenen performans primlerinin kıdem tazminatı hesabına dahil edilmesi gerekir.
İcra müdürlüklerinden gelen borç tebligatlarında, çalışanın net maaşının en fazla 1/4'ü kesilebilir; ancak nafaka borçlarında kararda belirtilen tutarın tamamı kesilir.
Bordroların ve ücret pusulalarının SGK açısından 10 yıl, Vergi Usul Kanunu açısından 5 yıl saklanması gereklidir.
İşçiye verilen ücret kesme cezasının bir ayda 2 yevmiyeden fazla olamaz ve bu kesinti tutarı Bakanlık hesabına yatırılmalıdır.
İşverenin ödeme güçlüğüne düşmesi halinde, çalışanların son 3 aylık ücret alacakları İŞKUR tarafından ödenir.
Deneme süresi en fazla 2 ay olabilir; toplu iş sözleşmeleri ile 4 aya kadar çıkarılabilir.
İşten ayrılan personelin SGK bildiriminin ayrılış tarihinden itibaren en geç 10 gün içinde yapılması; aksi halde idari para cezası uygulanır.
Görev tanımı veya iş yeri değişikliğinin çalışana yazılı bildirilmesi gerektiği ve 6 iş günü içinde onaylanmazsa çalışan tarafından haklı nedenle fesih hakkı oluşur.
İşçi-işveren uyuşmazlıklarında dava açmadan önce arabulucuya gitmek zorunlu bir dava şartıdır.
Türkiye'de yabancı çalışan istihdam edebilmek için iş yerinde en az 5 Türk vatandaşının çalışıyor olması şarttır.
Mobbing iddialarında "yaklaşık ispat" kuralı geçerli sayılır ve ispat yükü yer yer işverenin sorumluluğundadır.
Bordroların e-imza veya KEP (Kayıtlı Elektronik Posta) ile gönderilmesinin hukuki geçerliliği tam olan bir tebliğ yöntemidir.
Uzaktan (home-office) çalışmanın yasal geçerliliği için mutlaka "yazılı sözleşme" yapılması ve ekipman/gider paylaşımının bu sözleşmede belirtilmesi zorunludur.
İş yerindeki kamera kayıtları sadece "güvenlik" amacıyla kullanılabilir; doğrudan performans takibi için kullanılması KVKK ihlali oluşturur ve yasaktır.
Ocak 2025 itibarıyla az tehlikeli sınıfta yer alsa dahi 50'den az çalışanı olan yerlerin de İSG Katip üzerinden uzman ataması yapması zorunludur.
Ekibimize doğrudan ulaşın veya hesaplama araçlarımızı kullanın.